जनावरांची कथित तस्करी जोमात; पोलीस यंत्रणा मात्र कोमात?*

चंद्रपूर जिल्हा प्रतिनिधी हाकानी शेख 

*जनावरांची कथित तस्करी जोमात; पोलीस यंत्रणा मात्र कोमात?*

*गडचांदूर व राजुरा येथील बैलबाजारातून तेलंगणाच्या दिशेने वाहतूक होत असल्याची चर्चा; जिवती तालुक्यातील विविध पोलीस ठाण्यांच्या हद्दीतून जाणाऱ्या वाहनांची तपासणी करण्याची मागणी*

*दर मंगळवारी व शनिवारी २५ ते ३० पिकअप वाहनांतून जनावरांची वाहतूक होत असल्याचा दावा; वरिष्ठ पोलीस अधिकाऱ्यांनी स्वतंत्र चौकशी करून दोषींवर कारवाई करावी, नागरिकांची मागणी*

-:हकानी शेख चंद्रपूर जिल्हा प्रतिनिधी:- 

जिवती:- चंद्रपूर जिल्ह्यातील गडचांदूर व राजुरा येथील आठवडी बैलबाजारातून खरेदी करण्यात येणाऱ्या जनावरांची तेलंगणा राज्याच्या दिशेने मोठ्या प्रमाणात वाहतूक होत असल्याची चर्चा सध्या जिवती तालुक्यात रंगू लागली आहे. ही वाहतूक कायदेशीर परवानग्यांसह केली जाते की काही वाहनांतून नियमांचे उल्लंघन करून जनावरांची कत्तलीसाठी तस्करी केली जाते, याची सखोल चौकशी करण्याची मागणी नागरिकांकडून होत आहे. या प्रकरणात संबंधित पोलीस यंत्रणांच्या कार्यपद्धतीवरही प्रश्न उपस्थित केले जात असून, वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी या कथित प्रकाराची गांभीर्याने दखल घ्यावी, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.

*मंगळवारी गडचांदूर, शनिवारी राजुरा येथे बैलबाजार*

गडचांदूर येथे दर मंगळवारी, तर राजुरा येथे दर शनिवारी बैलांचा आठवडी बाजार भरतो. या बाजारांमध्ये मोठ्या प्रमाणात जनावरांची खरेदी-विक्री होत असते. बाजारातून खरेदी केलेल्या जनावरांची वाहतूक विविध मार्गांनी केली जाते. मात्र, या वाहतुकीच्या आडून काही जनावरे कत्तलीच्या उद्देशाने तेलंगणा राज्यात नेली जात असल्याचा संशय स्थानिक नागरिकांकडून व्यक्त केला जात आहे.

गडचांदूर व राजुरा येथून जिवती तालुक्याच्या मार्गाने तेलंगणाकडे जनावरांची वाहतूक होत असल्याची चर्चा असून, या मार्गावरील वाहनांची नियमित तपासणी होते का, वाहतुकीसाठी आवश्यक कागदपत्रांची पडताळणी केली जाते का आणि जनावरांच्या खरेदी-विक्रीची नोंद तपासली जाते का, असे प्रश्न उपस्थित होत आहेत.

दर मंगळवारी आणि शनिवारी २५ ते ३० पिकअप वाहनांचा दावा

स्थानिकांकडून करण्यात येणाऱ्या दाव्यानुसार, दर मंगळवारी आणि शनिवारी सुमारे २५ ते ३० पिकअप वाहनांतून जनावरांची वाहतूक केली जात असल्याचे सांगितले जाते. ही वाहने पाटण, भारी, पिट्टीगुडा, टेकामांडवा आणि जिवती या पोलीस ठाण्यांच्या हद्दीतील मार्गांवरून जात असल्याची चर्चा आहे.

मात्र, या वाहनांची नेमकी संख्या, त्यातील जनावरांची संख्या, वाहतुकीचा अंतिम उद्देश आणि संबंधित वाहनांकडे आवश्यक कागदपत्रे आहेत की नाहीत, याची अधिकृत पडताळणी होणे आवश्यक आहे. केवळ चर्चेवरून तस्करीचा निष्कर्ष काढण्याऐवजी प्रत्यक्ष वाहनांची तपासणी, वाहतूक परवान्यांची पडताळणी आणि संबंधित नोंदींची चौकशी करून वस्तुस्थिती स्पष्ट करावी, अशी मागणी होत आहे.

*तक्रारीनंतरही कारवाईबाबत प्रश्नचिन्ह?*

जिवती तालुक्यातील एका पोलीस ठाण्याच्या हद्दीतून जनावरांची मोठ्या प्रमाणात वाहतूक होत असल्याची माहिती एका राजकीय पक्षाच्या पदाधिकाऱ्याने संबंधित ठाणेदाराला दिल्याचे सांगण्यात येते. त्यावर, पिकअप वाहनात दोन बैल घेऊन जाण्यास परवानगी असल्याने कारवाई करता येणार नसल्याचे उत्तर देण्यात आल्याचा दावा केला जात आहे.

मात्र, या कथित संभाषणाची स्वतंत्र पुष्टी झालेली नाही. संबंधित ठाणेदाराची अधिकृत बाजूही उपलब्ध नसल्याने या दाव्याची सत्यता तपासणे आवश्यक आहे.

महत्त्वाचा मुद्दा असा की, वाहनात दोन बैल आहेत म्हणून प्रत्येक परिस्थितीत वाहतूक कायदेशीर ठरतेच असे नाही. वाहतुकीचा उद्देश, जनावरांची स्थिती, लागू असलेले पशुसंवर्धन व वाहतूकविषयक नियम, आवश्यक कागदपत्रे आणि कत्तलीसाठी वाहतूक होत असल्याचा संशय असल्यास उपलब्ध पुरावे या सर्व बाबींची तपासणी करणे गरजेचे आहे.

*कायद्याच्या चौकटीत तपासणी आणि कारवाई आवश्यक*

जनावरांची वाहतूक करताना लागू असलेले प्राणी क्रूरता प्रतिबंधक कायदे, वाहतुकीसंबंधी नियम आणि संबंधित राज्यांचे लागू कायदे यांचे पालन होणे आवश्यक आहे. वाहनात क्षमतेपेक्षा अधिक जनावरे कोंबणे, त्यांना इजा होईल अशा पद्धतीने वाहतूक करणे किंवा आवश्यक कागदपत्रांशिवाय वाहतूक करणे यांसारख्या बाबी आढळल्यास संबंधित कायद्यानुसार कारवाई होऊ शकते.

त्याचप्रमाणे, जनावरे कत्तलीसाठी नेली जात असल्याचा केवळ संशय पुरेसा नसून, लागू कायद्याच्या तरतुदींनुसार पुरावे व परिस्थिती तपासणे आवश्यक आहे. त्यामुळे प्रत्येक वाहनाची सरसकट अडवणूक करण्याऐवजी कायदेशीर निकषांनुसार तपासणी करून नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर कारवाई करणे गरजेचे आहे.

*वरिष्ठ पोलीस अधिकाऱ्यांनी विशेष तपासणी मोहीम राबवावी*

जिवती तालुक्यातील नागरिकांनी संबंधित वरिष्ठ पोलीस अधिकाऱ्यांनी या प्रकरणाची स्वतंत्र चौकशी करण्याची मागणी केली आहे. गडचांदूर व राजुरा येथील आठवडी बाजाराच्या दिवशी संबंधित मार्गांवर विशेष तपासणी मोहीम राबवावी, संशयास्पद वाहनांची कागदपत्रे तपासावीत, जनावरांची खरेदी-विक्री आणि वाहतुकीच्या नोंदींची पडताळणी करावी, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.

तसेच, कोणत्याही पोलीस ठाण्याच्या हद्दीतून नियमबाह्य वाहतूक होत असल्याचे आढळल्यास संबंधित जबाबदार व्यक्तींवर कायद्यानुसार कारवाई करावी. कर्तव्यात कसूर झाल्याचे पुराव्यांवरून सिद्ध झाल्यास संबंधित अधिकारी किंवा कर्मचाऱ्यांचीही नियमानुसार चौकशी करावी, अशी मागणी पुढे येत आहे.

*जनतेच्या मनातील प्रश्न अनुत्तरित*

जनावरांची वाहतूक कायदेशीर आहे की बेकायदेशीर, याचा निर्णय केवळ चर्चेवरून होऊ शकत नाही. मात्र, नियमितपणे मोठ्या प्रमाणात वाहतूक होत असल्याचे दावे समोर येत असताना संबंधित यंत्रणांनी वस्तुस्थिती स्पष्ट करणे आवश्यक आहे. वाहतुकीचे मार्ग, वाहनांची संख्या, जनावरांची स्थिती आणि आवश्यक कागदपत्रे यांची पारदर्शक तपासणी झाल्यास या प्रकरणातील सत्य समोर येऊ शकते.

आता वरिष्ठ पोलीस अधिकारी या कथित प्रकाराची दखल घेऊन प्रत्यक्ष तपासणी करतात का, नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर कारवाई होते का आणि नागरिकांच्या तक्रारींना उत्तर मिळते का, याकडे जिवती तालुक्यातील जनतेचे लक्ष लागले आहे.